Alles over 4G: frequenties, banden en de techniek

Achter de 4G standaard zit een hele techniek verscholen met frequentiebanden en categorieën. In dit handige overzicht gaan we in op deze techniek en vertalen we dit naar de praktijk. Welke frequentiebanden gebruikt jouw provider en waar moet je op letten bij het kopen van een 4G smartphone, kortom alles wat je moet weten over 4G.

Alles over 4G

4G is een afkorting van “vierde generatie” en wordt ook wel LTE genoemd, LTE staat voor Long Term Evolution. Via 4G kun je een stuk sneller internetten dan 3G (HSDPA) en net als 3G bellen op het 4G-netwerk met VoLTE. Toch zijn er een aantal zaken waarop je moet letten bij het aanschaffen van een smartphone, de HTC One M9+ werd bijvoorbeeld verkocht in Nederland terwijl deze niet geschikt was voor alle 4G-frequenties.

Hieronder leggen we je een aantal veel voorkomende termen uit zoals FDD, Carrier Aggregation, VoLTE en frequentiebanden.

4G frequentiebanden

De 4G technologie maakt gebruik van zogenaamde frequentiebanden. Frequentiebanden zijn blokken van meerdere frequenties samen, een bekend voorbeeld is 88 tot 108 MHz, beter bekend als de FM-Radio band. 4G maakt gebruik van frequenties die veel hoger zijn dan FM-Radio.

LTE signaal spectrum
Het LTE signaal van Tele2 op 800 MHz (Band 20), rechts Vodafone

Veel fabrikanten vermelden in de handleiding, website of verpakking over welke 4G frequentiebanden een toestel beschikt. In totaal zijn er 43 banden waarop een 4G communicatie mogelijk is. In de tabel hieronder vind je een overzicht van deze frequenties, de downlink wordt gebruikt door telecomproviders, de uplink is voor je 4G-device.

Band Frequentie downlink (MHz) Frequentie uplink (MHz) Type FDD/TDD
1 2110 – 2170 1920 – 1980 FDD
2 1930 – 1990 1850 – 1910 FDD
3 1805 – 1880 1710 – 1785 FDD
4 2110 – 2155 1710 – 1755 FDD
5 869 – 894 824 – 849 FDD
6 875 – 885 830 – 840 FDD
7 2620 – 2690 2500 – 2570 FDD
8 925 – 960 880 – 915 FDD
9 1844.9 – 1879.9 1749.9 – 1784.9 FDD
10 2110 – 2170 1710 – 1770 FDD
11 1475.9 – 1500.9 1427.9 – 1452.9 FDD
12 728 – 746 698 – 716 FDD
13 746 – 756 777 – 787 FDD
14 758 – 768 788 – 798 FDD
15 2600 – 2620 1900 – 1920 FDD
16 2585 – 2600 2010 – 2025 FDD
17 734 – 746 704 – 716 FDD
18 860 – 875 815 – 830 FDD
19 875 – 890 830 – 845 FDD
20 791 – 821 832 – 862 FDD
21 1495.5 – 1510.9 1447.9 – 1462.9 FDD
22 3510 – 3600 3410 – 3500 FDD
23 2180 – 2200 2000 – 2020 FDD
24 1525 – 1559 1625.5 – 1660.5 FDD
25 1930 – 1995 1850 – 1915 FDD
26 859 – 894 814 – 849 FDD
27 852 – 869 807 – 824 FDD
28 758 – 803 703 – 748 FDD
29 717 – 728 Geen uplink FDD
30 2350 – 2360 2305 – 2315 FDD
31 462.5 – 467.5 452.5 – 457.5 FDD
32 Niet toegewezen Niet toegewezen Geen
33 1900 – 1920 1900 – 1920 TDD
34 2010 – 2025 2010 – 2025 TDD
35 1850 – 1910 1850 – 1910 TDD
36 1930 – 1990 1930 – 1990 TDD
37 1910 – 1930 1910 – 1930 TDD
38 2570 – 2620 2570 – 2620 TDD
39 1880 – 1920 1880 – 1920 TDD
40 2300 – 2400 2300 – 2400 TDD
41 2496 – 2690 2496 – 2690 TDD
42 3400 – 3600 3400 – 3600 TDD
43 3600 – 3800 3600 – 3800 TDD
44 703 – 803 703 – 803 TDD
LG G2 frequentiebanden
LTE frequenties op de verpakking van LG G2.

Nederlandse providers

In Nederland kennen we vier telecomproviders met een eigen 4G LTE netwerk, dat zijn KPN, T-Mobile, Vodafone en Tele2. Ook Ziggo bezit één 4G-frequentie maar maakt gebruik van het netwerk van Vodafone. Elke provider maakt gebruik van een eigen, bij de staat aangekocht gedeelte van het frequentiespectrum. In dit overzicht kun je zien welke provider gebruik maakt van welke frequentiebanden en frequenties.

Provider Band Frequentie (MHz) Type FDD/TDD Bandbreedte (MHz)
KPN 3 1800 FDD 20
KPN 7 2600 FDD 10
KPN 20 800 FDD 10
T-Mobile 1 2100 FDD Onbekend
T-Mobile 3 1800 FDD 20
T-Mobile 38 2600 TDD 20
T-Mobile 8 900 FDD 10
Tele2 7 2600 FDD 20
Tele2 20 800 FDD 10
Vodafone 3 2600 FDD 20
Vodafone 7 1800 FDD 10
Vodafone 20 800 FDD 10
Ziggo 20 2600 FDD 20

Belgische providers

In België zijn drie telecomproviders actief met een eigen 4G netwerk. Net als in Nederland maken de Belgische netwerken gebruik van een eigen gedeelte in het frequentiespectrum. Base, Mobistar (Orange) en Proximus bieden 4G LTE internet aan op de volgende frequenties en frequentiebanden.

Provider Band Frequentie (MHz) Type FDD/TDD Bandbreedte (MHz)
Base 3 1800 FDD 20
Base 20 800 FDD 10
Mobistar (Orange) 3 1800 FDD 20
Mobistar (Orange) 20 800 FDD 10
Proximus 3 1800 FDD 20
Proximus 20 800 FDD 10

Wiko Fever 4G

LTE Categorieën

Bij 4G LTE zijn diverse categorieën die aangeven welke theoretische snelheden mogelijk zijn met een apparaat. Voor de categorie geldt dat je smartphone alleen de snelheden haalt uit die specifieke categorie, heb je een categorie 6 toestel dan ondersteund deze niet categorie één tot en met vijf. Op de verpakking of de handleiding van je smartphone wordt de categorie vaak aangeduid door “Cat. 6 of Cat. 9”.

In totaal zijn er 18 verschillende categorieën in LTE met elk verschillende snelheden en de mogelijkheid om frequentiebanden te combineren. 3GPP is verantwoordelijk voor het standaardiseren van de LTE-standaard en geeft nieuwe categorieën uit in releases.

Categorie Download (Mbit/sec) Upload (Mbit/sec) 3GPP Release Frequentiebanden combineren
Cat. 0 1 1 Rel. 12 1
Cat. 1 10 5 Rel. 8 1
Cat. 2 51 25 Rel. 8 2
Cat. 3 102 51 Rel. 8 2
Cat. 4 150 51 Rel. 8 2
Cat. 5 299 75 Rel. 8 4
Cat. 6 301 51 Rel. 10 2 of 4
Cat. 7 301 102 Rel. 10 2 of 4
Cat. 8 2998 1497 Rel. 10 8
Cat. 9 452 51 Rel. 11 2 of 4
Cat. 10 452 102 Rel. 11 2 of 4
Cat. 11 603 51 Rel. 11 2 of 4
Cat. 12 603 102 Rel. 11 2 of 4
Cat. 13 391 150 Rel. 12 2 of 4
Cat. 14 3916 1498 Rel. 12 8
Cat. 15 749 – 798 150 Rel. 13 2 of 4
Cat. 16 978 – 1051 150 Rel. 13 2 of 4
Cat. 17 25065 9585 Rel. 13 8

4G LTE FDD en TDD

In het 4G-bandplan heb je kunnen zien dat bij sommige banden dezelfde frequentie wordt gebruikt voor het versturen en het ontvangen van gegevens. We proberen ondanks de zeer technische materie het verschil tussen TDD-LTE en FDD-LTE zo makkelijk mogelijk uit te leggen.

Wat is FDD-LTE?

Band 1 tot en met 31 gebruikt men voor “Frequency division duplex”, dit betekent dat je per frequentieband een stuk hebt voor het zenden en een stuk frequentieruimte voor het ontvangen. Het frequentiegebied wat gebruikt wordt voor het zenden, de zogenaamde downlink, wordt door telecomproviders gebruikt voor hun telefoonmasten.

De uplink bij FDD is voor jouw mobiele telefoon. Doordat de up- en downlink frequenties uit elkaar liggen kun je gelijktijdig zenden en ontvangen. Zowel Nederlandse als Belgische providers maken gebruik van FDD-LTE, staat er alleen TDD-LTE op de verpakking zoals bijvoorbeeld bij Aziatische smartphones dan is er een grote kans dat deze niet werkt in de Benelux.

Wat is TDD-LTE?

Bij band 33 tot en met 44 wordt er gebruik gemaakt van “Time division duplex” wat betekent dat je smartphone op deze frequenties ontvangt en uitzendt op basis van timing. Als bijvoorbeeld apparaat A op elke eerste seconden van een minuut mag uitzenden dan kan apparaat B op iedere tweede seconde uitzenden. Zenden apparaat A en B tegelijk dan resulteert dat in een botsing en worden beide pakketten niet ontvangen, daarom is precieze timing essentieel. Natuurlijk gaat het zenden en ontvangen veel sneller dan per seconde maar het principe blijft hetzelfde.

LTE-TDD

Dit plaatje toont op een eenvoudige manier het bovenstaande principe.

TDD is een techniek die goedkoper is om te gebruiken, onderhouden en te implementeren voor providers. TDD-LTE wordt dan ook vooral in opkomende economieën gebruikt en landen in Azië. Dit heeft ook effect op de prijs van de smartphones.

Carrier Aggregation

Carrier Aggregation maakt het mogelijk om meerdere frequenties simultaan te gebruiken voor een snellere verbinding. Door het bundelen van frequenties kun je sneller up- en downloaden op je smartphone. Afhankelijk van de maximale LTE categorie van je smartphone kun je hoge snelheden behalen. Providers in Nederland gebruiken “4G+” als aanduiding dat zij Carrier Aggregation ondersteunen. Een andere benaming voor 4G+ is ook wel LTE Advanced.

VoLTE

VoLTE ook wel Voice over LTE geheten is de afkorting voor het voeren van telefoongesprekken via een 4G-netwerk. VoLTE heeft als voordeel dat de verbinding sneller tot stand kan komen en dat de geluidskwaliteit van een telefoongesprek veel beter is dan over een 2G- of 3G netwerk. Op dit moment hebben alle telecomproviders in Nederland testen lopen met VoLTE, in België zou Mobistar (Orange) VoLTE binnen 2 jaar willen implementeren.

4G smartphone kopen?

Bij het kopen van een 4G smartphone dien je op een aantal zaken te letten zeker als je deze in het buitenland koopt. Allereerst of deze geschikt is voor Nederlandse of Belgische 4G-netwerken, dit is te zien aan de frequentiebanden. Ondersteunt de telefoon banden 3,7,8 en 20 dan zit je goed, ga je vaak naar het buitenland dan loont het om ook te kijken welke banden daar gebruikt worden. Kijk hiervoor op de website van de buitenlandse provider welke frequenties of banden er gebruikt worden.

Voor dit bericht zijn de frequenties gebruikt zoals bekend op 29 augustus 2017.

Lees meer over:

Lees ook

Reageer op dit artikel